Chung cư mini không đảm bảo PCCC: Cơ quan chức năng xử lý thế nào?

Theo Chỉ thị 19 của Thủ tướng, từ ngày 30/3/2025, các chung cư mini, nhà ở kết hợp kinh doanh và nhà trọ không bảo đảm an toàn phòng cháy, chữa cháy sẽ buộc phải dừng hoạt động cho đến khi khắc phục và đáp ứng đầy đủ các yêu cầu an toàn.

Chung cư mini, nhà trọ và các công trình nhà ở từ 7 tầng trở lên là nơi lưu trú của đông đảo sinh viên, hộ gia đình và người lao động. Vì vậy, việc bảo đảm các điều kiện phòng cháy, chữa cháy không chỉ là yêu cầu pháp lý bắt buộc mà còn là yếu tố then chốt nhằm bảo vệ tính mạng, tài sản của người dân khi công trình đi vào hoạt động.

Tại Hà Nội hiện có khoảng 2.000 chung cư mini và khu nhà trọ tập trung, trong đó có nhiều khu nhà không bảo đảm an toàn phòng cháy chữa cháy, thiếu thang thoát hiểm. Các vi phạm phổ biến gồm chưa đảm bảo lối thoát nạn, trang bị thiếu các phương tiện, hệ thống phòng cháy chữa cháy; hệ thống điện câu mắc chưa đảm bảo, quá tải sử dụng điện trong thời gian cao điểm; người dân sinh sống bên trong nhà trọ chưa được tuyên truyền, trang bị đầy đủ kiến thức phòng cháy chữa cháy.

Tùy thuộc vào mức độ vi phạm cũng như thiệt hại thực tế xảy ra (về sức khỏe, tính mạng, của cải…) mà mức xử phạt được quy định khác nhau gồm phạt hành chính và dân sự:

Căn cứ Điều 51 Nghị định 144/2021/NĐ-CP, việc để xảy ra cháy, nổ sẽ bị xử phạt hành chính tùy theo mức độ thiệt hại tài sản: Phạt cảnh cáo/tiền 100.000 - 300.000 đồng nếu thiệt hại dưới 20 triệu đồng; phạt tiền tăng dần lên 1-3 triệu (thiệt hại 20-50 triệu), 3-5 triệu (thiệt hại 50-100 triệu), và cao hơn nữa nếu thiệt hại lớn hơn hoặc gây thương tích hoặc tổn hại sức khoẻ một người có tỷ lệ tổn thương dưới 61%;  Gây thương tích hoặc tổn hại sức khoẻ hai người trở lên mà tổng tỷ lệ tổn thương dưới 61% mức phạt từ 5-10 triệu đồng. Ngoài ra, cá nhân, tổ chức vi phạm còn bị buộc chi trả toàn bộ chi phí khám, chữa bệnh.

Trường hợp vi phạm với mức độ nghiêm trọng hơn, cá nhân, tổ chức còn có thể bị xử lý về tội vi phạm quy định về phòng cháy, chữa cháy tại Điều 313 Bộ luật Hình sự sửa đổi, bổ sung bởi khoản 115 Điều 1 năm 2017 như sau:

Người nào vi phạm quy định về phòng cháy, chữa cháy gây thiệt hại cho người khác thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt cải tạo không giam giữ đến 3 năm hoặc phạt tù từ 2 năm đến 5 năm nếu: Làm chết người; Gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của 1 người mà tỷ lệ tổn thương cơ thể 61% trở lên; Gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của 2 người trở lên mà tổng tỷ lệ tổn thương cơ thể của những người này từ 61% đến 121%; Gây thiệt hại về tài sản từ 100.000.000 đồng đến dưới 500.000.000 đồng.

 Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 5 năm đến 8 năm nều: Làm chết2 người; Gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của 2 người trở lên mà tổng tỷ lệ tổn thương cơ thể của những người này từ 122% đến 200%; Gây thiệt hại về tài sản từ 500.000.000 đồng đến dưới 1.500.000.000 đồng.

Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 7 năm đến 12 năm nếu: Làm chết 3 người trở lên; Gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của 3 người trở lên mà tổng tỷ lệ tổn thương cơ thể của những người này 201% trở lên; Gây thiệt hại về tài sản 1.500.000.000 đồng trở lên.

Người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 50.000.000 đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 1 năm đến 5 năm.