Hiểm họa khôn lường từ virus Nipah
Virus Nipah tái xuất tại một số quốc gia trong khu vực, làm dấy lên lo ngại về một tác nhân có tỷ lệ tử vong cao và chưa có thuốc điều trị đặc hiệu. Dù Việt Nam chưa ghi nhận ca bệnh, nguy cơ xâm nhập vẫn cần được cảnh giác và chủ động phòng ngừa.
Virus Nipah được phát hiện lần đầu năm 1999 tại Malaysia. Sau đó, các ca bệnh trên người được ghi nhận tại Bangladesh và Ấn Độ. Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), bệnh thường xuất hiện rải rác, quy mô nhỏ nhưng có tỷ lệ tử vong dao động từ 40–75% ở những bệnh nhân nhập viện.
Tại Việt Nam, Nipah được xếp vào nhóm A – nhóm bệnh truyền nhiễm đặc biệt nguy hiểm, có khả năng lây lan nhanh và gây tử vong cao.
Virus Nipah lây chủ yếu từ động vật sang người, đặc biệt là từ dơi ăn quả – vật chủ tự nhiên của virus. Con người có thể nhiễm bệnh khi tiếp xúc với thực phẩm hoặc vật phẩm nhiễm virus, chẳng hạn như trái cây bị dơi cắn hoặc nhựa cây sống chưa qua xử lý.
Con đường lây truyền của virus Nipah rất nguy hiểm và phức tạp
Ngoài ra, bệnh có thể lây từ người sang người qua tiếp xúc gần với dịch tiết, dịch bài tiết của bệnh nhân. Thời gian ủ bệnh thường từ 4 đến 14 ngày.
Người nhiễm virus Nipah có thể xuất hiện các triệu chứng ban đầu như sốt, đau đầu, đau cơ, nôn, đau họng. Sau đó, bệnh có thể tiến triển nhanh sang các biểu hiện thần kinh như chóng mặt, buồn ngủ, rối loạn ý thức, viêm não cấp.
Chính diễn biến nhanh và khả năng gây tổn thương thần kinh nghiêm trọng khiến bệnh có nguy cơ tử vong cao nếu không được phát hiện và xử trí kịp thời.
Trước hiểm họa khôn lường của virus Nipah, Bộ Y tế khuyến cáo người dân thực hiện nghiêm các biện pháp phòng ngừa:
Ăn chín, uống sôi; rửa sạch và gọt vỏ trái cây trước khi sử dụng.
Không dùng thực phẩm có dấu hiệu bị động vật cắn phá.
Hạn chế tiếp xúc với dơi ăn quả và động vật có nguy cơ cao.
Rửa tay thường xuyên bằng xà phòng hoặc dung dịch sát khuẩn.
Khi trở về từ khu vực có dịch, cần tự theo dõi sức khỏe trong 14 ngày và khai báo y tế nếu có biểu hiện nghi ngờ.
Giới chuyên môn nhận định nguy cơ xâm nhập vào Việt Nam hiện ở mức thấp nhưng không thể chủ quan. Trong bối cảnh các dịch bệnh mới nổi ngày càng phức tạp, nâng cao nhận thức cộng đồng và duy trì hệ thống giám sát chặt chẽ là “lá chắn” quan trọng bảo vệ sức khỏe người dân.
Hiểu rõ về virus Nipah không chỉ giúp giảm tâm lý hoang mang mà còn là nền tảng để mỗi người chủ động phòng bệnh, góp phần ngăn chặn từ sớm một mầm bệnh có mức độ nguy hiểm thuộc nhóm cao nhất hiện nay.
